De wind is des vliegeraars vriend en vijand. Zonder wind valt er niet te vliegeren, maar de wispelturigheid van de wind is ook onze grootste bedreiging. Vandaar dat het van (levens)belang is om bij het vliegeren de wind vooraf, tijdens en achteraf te beoordelen.
Misschien een open deur: beoordeling van de wind moet je altijd zien in combinatie met je vlieger die je wil gebruiken, de activiteit die je wil gaan doen en je ervaring. Het is niet zwart/wit: er is geen gevaarlijke en ongevaarlijke wind. Het gaat meer over vergroten of verkleinen van risico's. Ben je er altijd bewust van dat de wind met jou speelt en niet jij met de wind.
Dat gezegd hebbende kunnen we wel beschrijven wat je zoal kunt ondernemen om de risico's zo veel mogelijk te beperken. Onderstaande lijst somt een aantal raadgevingen op.
- vooraf: check de wind sites op internet
Controleer voor je gaat op enkele windsites wat de windverwachting is voor je spot. Populaire sites: windfinder, windguru, weeronline. Kijk niet alleen naar de voorspelling, maar ook naar de huidige waarnemingen om een inschatting te kunnen maken van de windsterkte. Naast windsterkte is ook de richting van belang. Komt de wind op je spot bij een bepaalde windrichting ongehinderd aan of komt hij over obstakels wat zorgt voor turbulentie en vlagen. Verder is aflandige wind meestal vlageriger dan aanlandige wind. Dit hangt ook weer samen met depressies etc. Te veel om hier op te noemen. "hij die niet genoemd wenst te worden" heeft er een prima stuk over geschreven wat hier te vinden is. - on site: praat met andere vliegeraars
Vraag ze wat de wind doet op die dag en kijk ook wat zij vliegen. Als iedereen met kleine vliegers staat, gooi dan zelf geen grote de lucht in en waarschuw ook de ander als jij denkt dat ze te groot gaan vliegen. Maar uiteindelijk beslist iedereen zelf. - on site: gebruik je windmeter
Beoordeel de windsterkte maar vooral ook de uitschieters. Niet alleen qua kracht, maar ook qua duur. Je hebt windvlagen en windstoten. - on site: kies je vlieger
Baseer je keuze niet op de gemiddelde wind, maar kies een vlieger die je nog kan houden in de vlagen. Het gaat niet alleen om de grootte maar ook om het gedrag. Bij stabiele gemiddelde wind heb je veel keuze vrijheid, bij harde, vlagerige wind kies je een kleine, stabiele vlieger. Heb je de goede vlieger niet bij dan wachten of terug naar huis (is moeilijk, ik weet het, maar op de lange duur wel het gezondste). - on site: kies je activiteit
Kies je activiteit bij je ervaringsniveau. Zorg ervoor dat je je vlieger voldoende beheerst. Als je bijv. de vlieger static niet kan beheersen zodat de vlieger doet wat jij wilt, dan moet je de rest al niet meer gaan proberen. Ervaring is wat hier telt. Je moet ervaren genoeg zijn om de vlieger bij harde wind uit de powerzone te houden en niet onverwacht te laten loopen. Als je de kite voldoende kunt beheersen, dan is de volgende stap op je board of in je buggy cruisen. Als je de vlieger als tractiemotor gebruikt kun je vaak wat meer wind beheersen dan bij puur static vliegeren. Maar let op bij vlagerige wind die je kan verrassen. Kies dan een gemoedelijke vlieger met minder lift of gebruik je depower om vlagen op te vangen. Springen (static of met board/buggy), liefst alleen in stabiele wind. Het gevaar bij springen met vlagen is dat je in de vlaag springt, maar als de wind wegvalt, je vlieger inklapt en jij tegen de vlakte klapt. Als een vlaag langer duurt dan de sprong is het risico weer kleiner. Zeker als je een grote maat vlieger hebt met voldoende float. - bij de start: test de wind
Start de vlieger volgens de instructies die erbij zitten. Zet de vlieger in de zenith. Je moet gewoon kunnen blijven staan. Vlieg vervolgens kleine achtjes rond de zenith. Wordt je dan al gelift, dan sta je overpowerd. Neem dan een kleinere maat of trim je vlieger anders bij een depower. Als je de trimming helemaal op depower moet zetten om de vlieger nog te kunnen houden ben je volgens mij ook overpowerd. - aan de gang: heb plezier
Als al het voorgaande goed is gegaan is het tijd om lol te hebben en met een brede glimlach te gaan knallen. - aan de gang: hou de lucht en wind in de gaten
Blijf tijdens het vliegeren kritisch op het weer en blijf de lucht in de gaten houden. Ben beducht op de stilte (plotselinge afname van de windkracht) voor de storm. Donkere wolken/onweerswolken zijn ook voorbodes van risicovol weer. En deze weersomslagen kunnen heel snel en heel lokaal komen opzetten. Het veiligste advies is om de vlieger te landen en goed te zekeren en wachten tot de bui weg is. Hou ook af en toe de windmeter nog eens de lucht in om te zien of de windkracht zo is veranderd als je zelf meent te voelen in je vlieger. Zo krijg je een steeds beter beoordelingsgevoel voor de wind. - achteraf: check de windsites
Kijk na het vliegeren nog even wat de windsites hebben waargenomen ten tijde van jouw vliegeractiviteiten. Tussen jouw waarneming en de waarneming op de site kunnen best een aantal knopen verschil zitten. Zo leer je beter in te schatten hoe je de gegevens van die site moet interpreteren.
Dit lijstje is samengesteld uit de opmerkingen die ik hier en op verschillende andere fora hierover heb gevonden en uit mijn eigen ervaring. Maar het is nog niet volledig, dus graag jullie opmerkingen, aanvullingen en verbeteringen.